در دو ماه ابتدایی سال، کالاهای اساسی مشمول ارز نیمایی با افت ۵۰درصدی ترخیص و اقلام اساسی مشمول ارز ۴۲۰۰، کاهش ۵۳درصدی را نسبت به مدت مشابه سال قبل تجربه کردهاند که این موضوع میتواند زنگ خطر افت جدی مایحتاج ضروری مردم در روزهای پیشِرو را کلید بزند.
به گزارش پایگاه خبری_تحلیلی کلاغ نیوز، قانون بودجه 1400 با تمام فراز و نشیبهای خود درخصوص تعیین تکلیف ارز واردات کالاهای اساسی در نهایت مورد توافق ارکان مختلف درکشور قرار گرفت. بر این اساس مقرر شد تا اقلام باقی مانده در فهرست کالاهای گروه یک همچنان با ارز 4200 تومانی وارد کشور شوند. البته بایستی در همین ابتدا به این نکته اشاره کرده که در شرایط فعلی تعداد قابل توجهی از اقلام اساسی مانند برنج از فهرست کالاهای گروه یک مشمول ارز دولتی خارج شده اند و بایستی با ارز نیمایی تامین ارز شوند که این موضوع به تنهایی شوک قیمتی قابل توجه را در بازار وارد کرده است.کالاهای اساسی مشمول ارز نیمایی با افت ۵۰درصدی ترخیص و اقلام اساسی مشمول ارز ۴۲۰۰، کاهش ۵۳درصدی را نسبت به مدت مشابه سال قبل تجربه کردهاند.
بررسی آمارهای موجود از ثبت سفارش، تخصیص ارز، تامین ارز و ارزش و وزن ترخیص کالاهای باقی مانده در گروه یک کالایی نشان میدهد، حدود 2.8 میلیارد دلار ثبت سفارش انجام شده که تنها برای 763 هزار دلار آن تخصیص صورت گرفته و 644 هزار دلار نیز تامین ارز صورت گرفته است. بر این اساس درحالی که ثبت سفارش افزایش 134 درصدی داشته اما تقریبا یک چهارم این ثبت سفارش به تامین ارز منتج شده است. این درحالی است که ارزش ترخیص اقلامی مثل روغن خام، دانه های روغنی کنجاله سویا، جو و ذرت از 486 هزار دلار به 625 هزار دلار و معادل 22 درصد کاهش یافته است. همچنین وزن ترخیص از 2 میلیون و 367 هزار تن به 1 میلیون 117 هزار تن کاهش یافته است.
کاهش 68 درصدی ترخیص ذرت در پی افت 45 درصدی تامین ارز دولتی
در این حوزه باید تاکیدکرد، دانه های روغنی به لحاظ وزن ترخیص افت چشم گیر 51 درصدی را تجربه کرده اند و از 224 هزار تن به 1.9 هزار تن افت کرده است.کنجاله سویا نیز از 263 هزار تن به 95 هزار تن کاهش یافته است. همچنین ذرت نیزاز 1.5 میلیون تن به 485 هزار تن و معادل 68 درصد افت کرده است.
وضعیت بحرانی ترخیص کالاهای اساسی خارج شده از فهرست ارز دولتی
همچنین بررسی آمارها نشان میدهد، سایر کالاهای اساسی که حالا از فهرست کالاهای گروه یک خارج شده و شامل 20 قلم میباشند با 50 درصد کاهش در ترخیص رو به رو شدهاند. به عنوان مثال درحالی که ثبت سفارش برنج حدود 157 درصد افزایش یافته و همچنین تامین ارز آن نیز بیش از 1300 درصد افزوده شده اما ارزش و وزن ترخیص این قلم کالای اساسی حدود 10 تا 12 درصد افت کرده است. از سوی دیگر میزان گوشت گاو و گوسفند تقریبا صفر شده است. این موضوع در کنار افت تولید داخل به دلیل کاهش جدی واردات خوارک دام که در بالا به ان اشاره شد زمینه کمبود کالا در بازار داخل و افزایش جهشی این محصولات را فراهم خواهد کرد. در مورد کره هم باید گفت با وجود خروج از لیست کالاهای مشمول ارز 4200 و قرار گرفتن در فهرست نیمایی ها تا کنون گرمی از این محصول از گمرکات ترخیص نشده است.
گفتنی است، میزان ترخیص لاستیک سواری و اتوبوس نیز 50 تا 50 درصد افت کرده که تمامی این آمارها میتواند یک زنگ خطر جدی برای سیاست گذار باشد.
